نگاهی به برخی فیلمهای جشنواره؛ طهران/تهران -۲
اپیزود مهرجوئی:***
اپیزود کرمپور:**
طهران/ تهران بر اساس طرحی از مرحوم سیفا… داد قرار بود با سه اپیزود در خصوص تهران قدیم، زمان انقلاب و تهران جدید با استفاده از سه نسل مختلف از فیلمسازان ساخته شود. با درگذشت مرحوم داد، طرح به دو اپیزود تبدیل شد.
اپیزود اول کار داریوش مهرجوئی اثری بسیار هوشمندانه، مفرح و سرشار از اطلاعات مفید در خصوص تهران قدیم است. مهرجوئی به مانند سایر فیلمهایش با استفاده از ساختار بسیار جذاب و حرفهای با حداقل خط داستانی و تنها با شخصیتپردازی خاص و کارگردانی اثر خوبی را پدید آورده است. فیلم مهرجوئی دارای ظرافتهای بسیار زیادی است که مخاطب در زمان دیدن با آن مواجه میشود. نگاه این اپیزود نگاهی سرشار از ستایش تهران قدیم، امید و شادی است. بازی درخشان و دوستداشتنی پانتهآ بهرام چشمگیر بود.
اپیزود دوم کار فیلمساز پرکار و جوان مهدی کرمپور است. کرمپور که این روزها به ماشین فیلمسازی تبدیل شده است در اپیزودش قرار است فضای سرد، ناهنجار و خالی از امید تهران امروز را به نمایش بگذارد. اپیزود کرمپور فرم بسیار مدرنی دارد. خوشساخت و کاملاً امروزی است. فیلمبرداری، تدوین عالی دارد. خط داستانی کار کرمپور نیز بسیار امروزی است. وجود گروه موسیقی که دولت با اجرای برنامههای آنها مخالفت میکند، پدر بازاری پولداری که مخالف فعالیت دخترش است و دوست دارد او را به مالزی بفرستد (چقدر بازی قائمیان را دوست ندارم همین جا اضافه کنم بازی مامور دولت نیز وحشتناک اغراق آمیز بود!)، پسر پولداری که عاشق یک دختر معمولی به لحاظ مالی میشود و … تمام کلیشههایی که این روزها در تمام قصهها و فیلمها دیده میشود. کرمپور کلیشههای رایج را در کنار واقعیتهای تلخ جامعه امروزی قرار داده و پیامهای مهم اجتماعی و فرهنگی را به مخاطب میدهد.
طهران/ تهران اثری ارزشمندی بود ولی نبود اپیزود میانی موجب شده بود فیلم به جدال سفید و سیاه تبدیل شود. نبود تعادل و تغییر ذهن و ذائقه مخاطب به یکباره از اپیزود اول به دوم کمی آزار دهنده است. در کل اپیزود اول طهران/تهران را دوست داشتم . اپیزود دوم نیز بسیار خوشساخت و سرشار از نکات مهم اجتماعی بود. ولی با بخشهای از اپیزود دوم مشکل داشتم.
اپیزود اول: به قول مسعود کیمیایی اگر ۵۰ سال تمرین کنی تا سیگار بسازی میتونی با برگ های کف خیابان سیگار برگ هاوانا بسازی. اپیزود مهرجویی در واقع حاصل همان ۵۰ سال تمرینه. تمرینی که چند پیرزن و پیرمرد را ۴۵ دقیقه طوری به تصویر میکشد تا نه تنها خسته نشوی لذت هم ببری.
فیلیمی بسیار هوشمندانه که به طور غیر مستقیم، آثار تاریخی تهران را نشان داد، برج میلاد را نشان داد، شاه عبدالعزیم را نشان داد، خانه های سنتی را نشان داد، وجود رستوران های مجلل را نشان داد و …
من که واقعا لذت بردم.
و اما اپیزود دوم:
به قول نیما سپید سیاه. شاید تیتراژ آخر فیلم که نیمی از صفحه سیاه بود و نیمی سفید این کلمه رو به ذهن آورده ولی به نظر من قیاص فیل و فنجان هم بود.
اپیزودی که بیشتر شبیه یک ویدئوکلیپ بود تا در قواره یک فیلم در مورد تهران، ولی ویدئوکلیپ خوبی بود. لازم نیست توی این ویدئوکلیپ خیلی چیزها رو بهم وصل کنی.
داستانش هم به نظر کمی کهنه میومد. همان موضوعی که قبادی در کسی از گربه های ایرانی خبرندارد به خوبی به آن پرداخته بود.
ایکاش این فیلم بیش از دو اپیزود بود. ه سه اپیزودی که قرار بود ساخته شود شاید ۱۰ اپیزود.
کلا فکر میکنم در سینمای اپیزودی خیلی راه داریم. اگر اپیزودیک کیش کار محکمی بود ولی فکر میکنم فرش ایرانی از این فیلم بهتر بود.